Site Rengi

DOLAR 5,7291
EURO 6,3388
ALTIN 268,8
BIST 106.969
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 22°C
Parçalı Bulutlu

Kalkınma ile kapitalizmin gelişmesi arasında bir ilişki var mıdır?

08.05.2019
87
A+
A-

Kalkınma, kısa bir deyimle, işgücündeki verimin artması ya da maddi üretime, fizik doğanın görece olarak katkısının azalmasıdır. Başka bir deyişle, insanın doğa karşısındaki egemenliğinin artmasıdır. Bu anlamda kalkınma, toplumların tarihi gelişme süreçlerini içermekle beraber, üretim biçimlerinden soyutlanmıştır. Aslında ülkelerin kalkınma sorunları, kapitalist sistem içinde söz konusu edildiği gibi, sosyalist sistem içinde de söz konusu edilmektedir. Bu durumda kalkınma sorunu, üretim biçimiyle yalandan ilişkili olup, sınıfsal bir nitelik taşır. Kısaca, kalkınma özünde sınıfsal bir sorundur: endüstri devrimi, ticaret kapitalinin sanayi kapitaline dönüşmesi biçiminde olmuş ve burjuvazi bu sayede kendi sınıfının iktidarını perçinleştirmiştir. Bu kalkınma tanımı, ticaret kapitalinin sanayi kapitali biçimine dönüşerek, sanayi devrimini gerçekleştirmesi çerçevesinde düşünülürse, kapitalizmin gelişmesiyle kalkınma birbirine özdeştir. Ama günümüzdeki geri kalmış ülkelerin, kapitalist üretim ilişkileri içinde kalkınmalarından söz edildiği zaman, bu özdeşliği görmek mümkün değildir. Çünkü kalkınma kavramının içinde, kalkınmanın dengeli olacağı ve aynı zamanda sosyal adalet ilkesini sağlayacağı savı vardır. Bu sav çerçevesindeki kalkınma, kapitalist üretimde olanaksızdır: birinci olarak, kapitalist kalkınmanın, ki bu aslında kapitalist gelişmedir, en önemli özelliği dengesiz olmasıdır. Bu dengesizlik, ekonominin çeşitli sektör ve kesimleri arasında olduğu gibi, bir sektörün farklı faaliyet kollan arasında da söz konusudur. Ayrıca, bir ülkede kapitalizm geliştikçe, toplumun çeşitli coğrafi bölgeleri arasındaki dengesizlik de artar. İkinci olarak, toplumsal maddi değerlerin bölüşümündeki adaletsizlik de artar.

Çünkü kapitalizmin gelişmesiyle birlikte, bir yanda üretim araçlarının daha büyük çoğunluğunun, sayıca çok küçük bir azınlığın elinde toplanması (sermayenin yoğunlaşması) söz konusu olurken, diğer yanda küçük üreticilerin mülksüzleşmeleri ile toplumun büyük bir çoğunluğu, üretim araçlarından yoksun, emekçi kitleler haline dönüşür. Buna göre, iktisaden geri kalmış toplumların, gerçekten sanayileşmek ve adil bir gelir dağılımı oluşturmak anlamında kalkınmaları mümkün müdür? Ve bu istekle kapitalizmin gelişmesi arasında bir özdeşlik kurulabilir mi? Kuşkusuz hayır. Şundan ki, bir ülkede kapitalist ilişkiler geliştikçe, pek çok yönde dengesizlik artar ve toplumun çeşitli sosyal smıf ve tabakalarının toplumsal değerlerin bölüşümünden aldıkları pay, daha adaletsiz bir durum gösterir.

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.